//////

CAŁOŚCIOWA ORGANIZACJA

F. Ryszka zwraca uwagę, że ten sposób definiowania polityki, opiera się na założeniu, iż „tylko państwo ma monopol na politykę, wszystkie zaś inne podmioty działania istnieją z woli państwa lub są jego częściami składowymi. Uznanie państwa na jedyny podmiot polityki zacierało kla­sowy sens organizacji państwowej i klasowy charakter polityki” .Rozwijając argumenty zwolenników identyfikacji tych dwóch pojęć, autorzy cytowanego podręcznika wskazują, że ich zdaniem: „Państwo obejmuje działaniem całość «najszerszego społeczeństwa*) żyjącego w danych granicach terytorialnych; jest to społeczeństwo o zróżnicowanych interesach, wśród których naczelne miejsce należy przypisać interesom klasowym.Państwo jest organizacją całościową, a jednocześnie klasową, tj. kierującą społeczeństwem w imię interesu pewnej szczególnej klasy, co oznacza sprzeczności między całościowym a klasowym charakterem państwa.Państwo obejmuje celową działalnością nie jedną lub kilka ważnych dziedzin życia społecznego, lecz wszystkie dziedziny najważniejsze dla społeczeństwa (ma zatem całościowy charakter nie tylko podmiotowo, ale i przedmiotowo). Kierunki celowej działalności państwa obejmują gospodarkę, kulturę, oświatę, sprawy socjalne itp.

PIENIĄDZE I BADANIA

Substancją kultury artystycznej są środki materialne niezbędne do tego, by mogło powstać dzieło sztuki. Chodzi tu o takie przedmioty, jak pędzle, farby, instrumenty muzyczne, obiekty teatralne, maszyny do pisania itp. Jakość substancji wywiera różnoraki wpływ na jakość dzieła sztuki. Sprawy te dobrze znane są filmowcom, muzykom, malarzom itp. Zjawiska zali­czane do tej kategorii są przedmiotem zainteresowania nauk technicznych. A gdzie należy umiejscowić pieniądze i badania ekonomiczne? Trzeba zacząć od tego, że pieniądz nie jest immanentnym elementem kultury artystycznej. Twórczość amatorska może być jednym ze składników tej kultury, a obywa się ona w znacznym stopniu bez pieniądza. Staje się on niezbędny w dwojakiego rodzaju sytuacjach: gdy środki materialne zuży­wane w twórczości artystycznej bezpośrednio lub pośrednio produkowane są i udostępniane na takich zasadach, na jakich odbywa się to w gospodarce towarowo-pieniężnej, oraz gdy dla ludzi uprawiających twórczość artys­tyczną praca ta stanowi źródło utrzymania.

SYSTEM

Tym spośród Czytelników, którzy mieli bądź mają dzieci w wieku szkolnym-, doskonale znana jest taka oto sytuacja. Kiedy składamy wizytę w szkole i rozmawiamy na temat postępów w nauce naszych dzieci, to z ust nauczy­cieli padają różne opinie: uczeń jest zdolny, utalentowany, lecz mało pra­cuje, dlatego jego wyniki w nauce odbiegają od oczekiwań; jest bardzo pracowity, lecz brakuje mu uzdolnień i dlatego jest uczniem przeciętnym; albo: jest bardzo zdolny i pracowity, można być z niego dumnym. Na szczęście nie zdarza się już, aby dzieci zdolne i pracowite nie kończyły szkoły podstawowej lub średniej, gdyż rodzice nie mieli za co kupić podrę­czników, butów czy ubrania. Zdarza się natomiast, niestety, że w sklepach brakuje podręczników, przyborów do nauki itp.Dziennikarze, przeprowadzający wywiady z najwybitniejszymi twórcami, sportowcami czy naukowcami, zadają często pytanie: co zdecydowało o    tym, że osiągnął pan tak wspaniałe wyniki, czy zawdzięcza to pan nie­przeciętnym uzdolnieniom, czy mrówczej pracy? Udzielający wywiadu wskazują najczęściej na systematyczną pracę. Ale wiadomo, że przy braku talentu nawet najcięższa praca nie da takich efektów. Bliższa refleksja uświadamia jeszcze jeden warunek — sprzęt, narzędzia, maszyny niezbędne do uprawiania jakiejś dziedziny sztuki, sportu czy nauki.

PODLEGANIE PRAWO NATURALNEMU

Prawu naturalnemu podlegają nie tylko ludzie, lecz również narody. Naród ujmował St. Wyszyński na wzór chrześcijanina, który ma duszę, ciało oraz wspo­magany jest łaską. Inspirowany encykliką papieża Pawła VI „Populorum pro­gressio” uznał, że każdy, nawet najmniejszy naród ma prawo do samodzielnego rozwoju, lecz również każdy naród ma obowiązek dodać do rozwoju ludzkości własny wkład.Narody, tak jak jednostki, „są uleczalne”, a możliwości poprawiania własnej, skażonej natury mają tak wielkie, że są w stanie stać się nieśmiertelne. Należało to rozumieć w sposób sensu stricte chrześcijański, tzn. przyjmując istnienie róż­nych typów nieśmiertelności, takich jak: przedłużanie życia w potomstwie, funk­cjonowanie w dziełach kultury, czy też w pamięci innych najważniejszą jest nie­śmiertelność, która polega na możliwości bytowania w sposób czysto duchowy, poza czasem i przestrzenią. Drogi prowadzące do osiągnięcia najwyższego poziomu doskonałości są róż­ne. Naród polski na przykład — w przekonaniu Stefana Wyszyńskiego — ma do spełnienia posłannictwo, które pozwoli mu uszlachetnić się i wnieść na wyż­szy poziom duchowy. Sens tego posłannictwa widział przede wszystkim w krze­wieniu przez Polaków prawdy o wyższości prawa nad przemocą oraz pokoju nad wojną.

PROGRAM CZYNNEJ POMOCY

Program czynnej pomocy sformułował Stefan Wyszyński w postaci dziesięciu następujących wskazań:szanuj każdego człowieka,   myśl dobrze o wszystkich,  mów zawsze życzliwie o drugich,rozmawiaj z każdym językiem miłości,przebaczaj wszystkim wszystko,działaj zawsze na korzyść bliźniego,   czynnie współczuj w cierpieniu,szczególne znaczenie moralności w nauczaniu spo­łecznym Stefana Wyszyńskiego wynika z faktu, że nie jest to element równorzęd­ny z innymi, lecz fundamentalny, określający takie dziedziny jak ekonomia, poli­tyka czy sztuka. Nie znaczy to, że tym sferom życia brak jest własnej autonomii. Moralność nie zastąpi wysiłków związanych np. z dobrze funkq’onującym przed­siębiorstwem, może natomiast pomóc gdy rozstrzyga się o podziale wyproduko­wanych dóbr.  Nie miał również Stefan Wyszyński wątpliwości, że istnieją istotne różnice między moralnością i polityką. Z satysfakq’ą jednak powoływał się na poglądy Pawła Włodkowica, który krzyżacką polityką opartą na przemocy zastąpić chciał polską, opartą na moralności. Można zatem mówić o panmoraliźmie w nauczaniu społecznym Stefana Wyszyńskiego. Wynika on z przeświadczenia o prymacie osoby ludzkiej we wszelkich dziedzinach życia.

Sklep internetowy i zalety

Chcąc założyć własną firmę, bardzo często myślimy dzisiaj o prowadzeniu sklepu internetowego, gdyż takie rozwiązanie ma bardzo wiele zalet. Przede wszystkim przekonamy się, że jest to jeden z najprostszych sposobów na prowadzenie własnej działalności ze względu na zupełne minimum formalności. Zwrócimy także zapewne uwagę na to, że nie będziemy tutaj ponosić zbyt wielkich kosztów, gdyż może się okazać, iż zupełnie będziemy mogli pominąć kwestię wynajmowania, czy kupowania lokalu pod naszą działalność. W dodatku mając swój sklep internetowy, będziemy mogli przyznać, że w zasadzie wszystko możemy zrobić samodzielnie, tym bardziej, że teraz na rynku może się ogłaszać wiele firm, od jakich będziemy mogli zakupić stronę internetową przygotowaną pod prowadzenie sklepu w sieci. Ponadto taka firma będzie nam też gwarantować doradztwo techniczne, w razie gdybyśmy mieli jakieś pytania, odnośnie tego, jak na przykład zmodyfikować jakiś element na stronie, by mógł być lepiej dopasowany do naszej wizji sklepu, czy konkretnej oferty.

Własna firma i zakres usług

Zakładając własną działalność będziemy chcieli z całą pewnością ściśle określić to, jakiego rodzaju usługi będziemy świadczyć. Może się jednak okazać, iż warto będzie na wstępie zwyczajnie wybrać konkretną branżę, a także sektor naszych usług, w jakim zechcemy je oferować. Natomiast może się dopiero w trakcie realizowania różnych spraw formalnych wyklarować to, czym dokładnie będziemy mogli się zajmować. Z drugiej strony, jeśli na przykład będą to działania związane na przykład z technologią IT, możemy chcieć tutaj ściśle określić zakres usług, chociażby ze względu na oprogramowanie, z jakiego będziemy tutaj korzystać. Musimy też pamiętać o tym, że by być konkurencyjnym na rynku, nasze usługi będą musiały w jakimś stopniu ewoluować, bądź też ich zakres powinien się z czasem zacząć poszerzać. Tylko w ten sposób będziemy mogli liczyć na to, że będziemy pozyskiwać nowych klientów, będąc jednocześnie atrakcyjną firmą dla tych odbiorców, którzy już zechcieli skorzystać wcześniej z naszych usług.

Prowadzenie firmy w określonych godzinach

Jeśli będziemy się zastanawiać nad tym, czy założyć własną działalność, warto się nad tym zastanowić nie tylko z perspektywy możliwych zarobków, ale także mając na uwadze wiele innych czynników. Jednym z nich może być zaś to, w jakich godzinach przyjdzie nam pracować, jeśli będziemy mieć własną firmę. Często słyszymy o tym, że można być dzisiaj bardziej mobilnym i lepiej organizować swój czas. Jednak, jeśli będziemy myśleć, że w ten sposób zaoszczędzimy go więcej dla siebie, to jesteśmy w błędzie. Wystarczy się przejechać kilka razy pociągiem, by zobaczyć jak taka mobilność wygląda w praktyce. Przykładem może być osoba, która jednocześnie rozmawia przez telefon i wypełnia różnego rodzaju dokumenty w komputerze, a od czasu do czasu zerka na drugi telefon, który leży obok, czy nie przyszła jakaś wiadomość, czy też czy nikt się nie nagrał na pocztę głosową. Niestety taka jest rzeczywistość, tym bardziej, jeśli planujemy prowadzić mikro firmę i postawić właśnie na mobilność i elastyczność. Niemniej nasz trud może się opłacić, gdyż może udać nam się lepiej przetrwać różne wahania na rynku.

Własna działalność i analiza rynku

Chcąc założyć własną firmę, będziemy musieli niekiedy dokładnie przeanalizować rynek, zwłaszcza pod kątem tej branży, w jakiej zechcemy funkcjonować, jako działalność gospodarcza. W ten sposób będziemy mogli opracować taką strategię działania, jaka będzie odpowiednia ze względu na to, jak może się prezentować zainteresowanie konkretnymi produktami. Jednak musimy pamiętać o tym, że takiej analizy nie da się zrobić w pięć minut, tym bardziej, jeśli zechcemy w swojej firmie oferować więcej, niż jeden produkt. Niemniej będziemy mogli się przekonać, że takie podejście może się nam opłacić, gdyż będziemy mogli znacznie zminimalizować ryzyko odniesienia porażki. W ten sposób będziemy mogli też znacznie śmielej realizować wyznaczone sobie cele, tym bardziej, jeśli odpowiednio każdy z nich będziemy zabezpieczać stosując niekiedy wiele różnych wariantów dalszego postępowania, jakie będzie na przykład uzależnione od tego, ile uda nam się zarobić w danym okresie. Jak wobec tego będziemy mogli przyznać, iż analiza rynku jest niezwykle ważna i to w dodatku na każdym etapie prowadzenia firmy.

Czy jest możliwe dofinansowanie

Dofinansowanie to ratunek dla naprawdę każdej osoby, która chce otworzyć własny biznes, jednak brakuje jej na ten cel pieniędzy. Wiadomo, że czasami młode osoby czują się niesamowicie zagubione, dlatego też można już dziś pomyśleć o różnego rodzaju kursach, z których praktycznie każdy skorzysta. Prawda jest taka, że bez względu na wszystko można będzie liczyć na pomoc od Państwa na założenie działalności. W ostatnim czasie coraz większa liczba osób chce otworzyć własny biznes, co oznacza, że oczywiście ma na to szansę jeśli będzie tego chciała. Na samym początku wiele osób podchodzi z dość dużym dystansem do tej sprawy, jednak po pewnym czasie można będzie można samodzielnie przyznać się do tego, że posiadanie własnej firmy to jednak jest bardzo komfortowe rozwiązanie. Dlatego też jeśli ktoś czuje się w tej kwestii zagubiony powinien już dziś poważniej się zastanowić i nawet jeśli nie ma pieniędzy na ten cel to jednak można będzie postarać się o dofinansowanie z którego sfinansujemy część wydatków związanych z otworzeniem własnej firmy.

CENTRALNE KWESTIE

Stąd też do centralnych kwestii teorii wzrostu gospodarczego w socjalizmie należały pytania:  jakie czynniki przyspieszają i hamują wzrost dochodu narodowego?   jaka jest optymalna z tego punktu widzenia struktura dochodu na­rodowego podzielonego?Odpowiedzi, jakich udzielono na te pytania, mogłyby być przedmiotem odrębnej, obszernej analizy. Należałoby przy tym uwzględnić stanowisko zorganizowanych sił społecznych i politycznych oraz pojedynczych teore­tyków. Tutaj ograniczam się do zasygnalizowania najważniejszych kwestii.Pisząc o latach czterdziestych, A. Jezierski i B. Petz wiele uwagi po­święcają kontrowersjom, jakie dzieliły w sprawach gospodarczych Polską Partię Robotniczą i Polską Partię Socjalistyczną. Na płaszczyźnie rządowej były to rozbieżności między stanowiskiem prezentowanym przez Minister­stwo Przemysłu i Handlu a Centralnym Urzędem Planowania. (Pierwszym z urzędów kierował Hilary Minc, drugim — Czesław Bobrowski). Już w 1946 r. okazało się — że „poglądy działaczy PPR i PPS na temat roz­woju gospodarczego kraju są rozbieżne. Część działaczy PPR uważała, że przyjęty w planie zakres inwestycji jest zbyt ograniczony oraz że plano­wane tempo wzrostu gospodarczego jest zbyt wolne.

POZIOM ZASPOKOJENIA POTRZEB

Jedno z fundamentalnych założeń ekonomii politycznej socjalizmu głosi, że podstawowym celem funkcjonowania gospodarki socjalistycznej jest maksymalne zaspokojenie potrzeb społeczeństwa. Poziom zaspokojenia tych potrzeb zależy zaś m.in. od środków przeznaczonych na konsumpcję. Środki te są częścią dochodu narodowego. Ich wielkość zależy więc od wielkości całego dochodu bądź też od tego, jaką jego część przeznaczy się na spożycie .Zakłada się, że w dłuższym okresie fundusz spożycia należy zwiększać poprzez wzrost dochodu narodowego, a nie przez podnoszenie udziału tego funduszu w stabilnym dochodzie. Ta druga metoda daje ograniczone efekty. Szybko dochodzi się bowiem do takiej stopy spożycia, która nie może już wzrastać.Na gruncie takiego wzorca myślenia efektywny był więc taki podział dochodu, który zapewniał jego szybki wzrost w długim przedziale czasu.

STRUKTURA DOCHODU NARODOWEGO

Podobnie jest w przypadku kulturowych aspektów tej problematyki. Jeśli do kultury włączyć tylko te zjawiska, które określiliśmy mianem kultury artystycznej, to wynikają z tego dwa wnioski. Kultura artystyczna jest jednym ze skład­ników spożycia. Stanowi ona zarazem niewielką jego część (ok. 1 %). Określony sposób dzielenia dochodu narodowego wpływa zatem na sytuację w kulturze. Jeśli większą jego część przeznacza się na konsumpcję, to większe są szanse na zaspokojenie potrzeb kulturalnych. Ponieważ kultura stanowi jednak niewielką część całego spożycia, zależność ta nie zawsze musi wystąpić. Podobnie można powiedzieć o skutkach, jakie niesie szybszy lub wolniejszy wzrost dochodu narodowego.Struktura dochodu narodowego zdaje się też wpływać, co postaram się dalej wykazać, na dynamikę dochodu narodowego wytworzonego. Jeśli tak, to można zakładać, że wpływ ten wywiera także struktura tej części dochodu narodowego, która wydzielana jest dla kultury. Ponieważ udział kultury w dochodzie narodowym jest niewielki, wpływ ten nie może być silny. Nie przekreśla to jednak teoretycznej i praktycznej doniosłości pod­noszonej tu kwestii także dla tej sfery.

KOMBINACJA TYPÓW

W gospodarce opartej na prywatnej własności środków produkcji obszary, na których dominują poszczególne typy gospodarki, wyłaniają się w sposób żywiołowy. W gospodarce socjalistycznej, gdzie występuje społeczna własność środków produkcji i scentralizowane planowanie, istnieje możli­wość celowego użycia poszczególnych typów gospodarki. Można zatem rozważać, do jakich rodzajów działalności najbardziej adekwatna jest gospodarka naturalna, a do jakich — towarowo-pieniężna itp. Na jakich obszarach mogą obowiązywać reguły danej gospodarki? Jaka kombinacja wyodrębnionych typów gospodarki tworzy optymalne warunki z punktu widzenia siły państwa i dobrobytu obywateli? Przy takim założeniu, każdym z obszarów wyznaczonych przez poszczególne kategorie można zajmować się w dwojaki sposób: badać wewnętrzne problemy każdej z dziedzin bądź też ich wzajemne związki i uwarunkowania.

NASTAWIENI NA POMNAŻANIE KAPITAŁU

Pierwsi pracują o tyle, 0   ile jest to niezbędne dla zaspokojenia ich potrzeb. Drudzy angażują ka­pitał o tyle, o ile istnieje szansa na jego pomnożenie. Wynika stąd, że właś­ciciela kapitału odróżnia od pracownika nie poziom zaspokojenia potrzeb. Wysoko kwalifikowany pracobiorca może żyć lepiej, niż źle gospodarujący właściciel kapitału. Cechą gospodarki kapitalistycznej nie jest zatem po­ziom spożycia, lecz sposób wykorzystania dostępnych środków. Nastawienie na pomnażanie kapitału prowadzi do tego, że gospodarkę opartą na kapi­tale cechuje większa agresywność, lepsze dostosowanie do potrzeb rynku, większa efektywność użycia środków. W efekcie, mimo że w gospodarce tej zaspokojenie potrzeb nie jest celem gospodarowania, w państwach, w których dominuje ten typ gospodarki, poziom tego zaspokojenia jest jednak wyższy niż w państwach, w których dominuje gospodarka wymienna  towarowo-pieniężna. Dzieje się tak przede wszystkim dzięki wyższej efek­tywności wykorzystania zasobów siły roboczej, środków trwałych i środków obrotowych.

PRZYBIERANA POSTAĆ

Ponieważ kapi­tał może przybierać postać kapitału zmiennego, obrotowego i trwałego, pojawia się pytanie o wzajemne proporcje tych trzech rodzajów kapitału. Dążenie do przyspieszenia procesu cyrkulacji, skłania do ograniczenia kapitału trwałego na rzecz kapitału obrotowego i — w dalszej kolejności — zmiennego. Jeśli zatem w gospodarce towarowo-pieniężnej głównym problemem jest powstrzymanie pędu do inwestowania, to w gospodarce opartej na kapitale analogicznym problemem jest pobudzenie działalności inwestycyjnej. Jeśli pierwsza gospodarka cierpi na brak siły roboczej, to druga —na ciągły jej nadmiar.Gospodarki, której podstawą jest kapitał, nie należy mylić z gospodarką istniejącą w państwach kapitalistycznych. W tej ostatniej mamy w istocie do czynienia z dwoma podstawowymi typami gospodarowania. Pracobiorcy funkcjonują wedle reguł gospodarki towarowo-pieniężnej, a pracodawcy -—-wedle reguł gospodarki opartej na kapitale.